Hạ Môn &
Cổ Lãng Tự

Sau hai tuần với những kinh đô đế vương và tàu cao tốc, Hạ Môn là hơi thở ra. Một thành phố cảng cận nhiệt đới trên bờ biển Phúc Kiến, nơi biển luôn nằm ở cuối con phố, trường đại học có hẳn một bãi tắm, và chuyến phà mười phút đưa bạn đặt chân lên Cổ Lãng Tự — hòn đảo không xe cộ với những gốc đa, những biệt thự thuộc địa đang phai màu và, nổi tiếng nhất, tỷ lệ đàn dương cầm trên đầu người cao nhất Trung Quốc. Đây là cẩm nang để tận hưởng nơi ấy thật chậm, cách duy nhất khiến nó thành công.

1. Cổ Lãng Tự, hòn đảo không xe cộ

• Hãy đi sớm. Vé phà theo khung giờ và có giới hạn số lượng; những chuyến đầu tiên thả bạn xuống những con ngõ vắng khi nắng còn thấp. Đến giữa trưa, các trục phố chính trở thành một dòng người chảy chậm.
• Hãy cố tình lạc đường. Đảo nhỏ và không có xe hơi — niềm vui nằm trọn trong những con ngõ sau với biệt thự cửa đóng, hoa giấy và những khoảng biển hiện ra bất chợt, chứ không nằm trên tuyến tham quan được đánh dấu.
• Nhật Quang Nham để ngắm toàn cảnh những mái ngói đỏ và mặt nước; vườn Thục Trang để xem những đình tạ ven biển và bảo tàng dương cầm kể lại lịch sử âm nhạc kỳ lạ của hòn đảo.
• Kiến trúc chính là câu chuyện: sau năm 1843 nơi đây là một khu tô giới quốc tế, và mười ba quốc gia đã dựng lãnh sự quán cùng dinh thự tại đây. UNESCO công nhận nơi này năm 2017 như một cộng đồng quốc tế lịch sử — và đó là lý do vẻ tàn phai ở đây gợi nhớ Havana hơn là Tô Châu.
• Hãy ngủ lại một đêm nếu có thể. Ở trong một nhà nghỉ nằm giữa biệt thự đã phục dựng nghĩa là bạn có cả hòn đảo sau khi chuyến phà cuối rời bến — thật sự là những giờ đẹp nhất.

2. Thành phố: bờ kè biển, ngôi chùa, khuôn viên đại học

• Con đường ven biển — một lối đi bộ lát ván dài cùng làn xe đạp, một bên là biển, một bên là đồi. Hãy thuê xe đạp vài tiếng vào cuối buổi chiều.
• Chùa Nam Phổ Đà — ngôi chùa Phật giáo hơn nghìn năm tuổi vẫn đang hoạt động, tựa lưng vào sườn đồi mà bạn có thể leo lên ngắm cảnh. Nhà hàng chay của chùa thuộc hàng ngon nhất thành phố.
• Đại học Hạ Môn — có thể xem là khuôn viên đẹp nhất Trung Quốc, nằm ngay bên cạnh, với bãi biển và hồ nước riêng. Việc vào cổng được kiểm soát; hãy đặt suất tham quan hoặc đi cùng hướng dẫn viên.
• Shapowei — bến cá cũ nay thành một dải quán cà phê, quán bar và xưởng sáng tạo bình dị quanh những con thuyền neo đậu. Buổi tối hay nhất trong thành phố mà không cần đi phà.
• Zengcuoan — một làng chài xưa nay chật kín nhà nghỉ và hàng ăn vặt; ồn ào, trẻ trung và vui cho một đêm.

3. Ăn uống ở Hạ Môn

• Trứng chiên hàu (haolijian) — món đặc trưng của thành phố: hàu nhỏ, bột khoai lang và trứng, giòn rụm ở rìa.
• Mì shacha — nước dùng kiểu sa tế thơm bùi, cay nhẹ, được những người di cư từ Đông Nam Á mang trở về. Cả Hạ Môn gói trong một tô.
• Súp đậu phộng — ngọt, ấm và dọn vào bữa sáng; nghe thì lạ, ăn thì tuyệt.
• Hải sản, dĩ nhiên rồi — chọn con sống ngay tại nhà hàng chợ và nhờ hấp lên. Hãy hỏi giá mỗi cân trước khi gật đầu.
• Trà gongfu — nam Phúc Kiến là quê hương của trà ô long, và nghi thức chén nhỏ ở đây là thói quen thường nhật thật sự chứ không phải màn trình diễn cho khách. Đọc thêm trong ăn gì ở Trung Quốc.

4. Chuyến đi trong ngày tới thổ lâu

• Chúng là gì: những tòa nhà đất khổng lồ hình tròn và hình vuông, có cái cao bốn tầng và rộng 70 mét, do các cộng đồng người Khách Gia dựng lên từ thế kỷ 12 trở đi — hàng chục gia đình sống bên trong một vòng thành khép kín. Được UNESCO công nhận năm 2008.
• Chọn cụm nào: các cụm ở huyện Nam Tĩnh (Tianluokeng, cụm "bốn món và một bát canh") chính là bức ảnh kinh điển; còn Chengqi Lou ở Vĩnh Định là tòa đơn lẻ lớn nhất. Cách Hạ Môn hai đến ba giờ mỗi chiều.
• Hãy ngủ lại nếu được. Ngủ bên trong một thổ lâu, khi sân trong đã lặng và vòng cửa đã khép, là trải nghiệm hoàn toàn khác với bản đi trong ngày.
• Nói thẳng: đó là một ngày dài chỉ để xem một tòa nhà — hãy đi nếu bạn thật sự hứng thú với kiến trúc hoặc lịch sử đang sống, và hãy bỏ qua nếu bạn thà có thêm một buổi sáng chậm rãi bên biển.

5. Số ngày, mùa và cách đến

• Đến bằng cách nào: tàu cao tốc nối Hạ Môn với Thượng Hải, Quảng Châu và Thâm Quyến; từ Bắc Kinh hoặc Thành Đô thì bay hợp lý hơn. Xem cẩm nang tàu cao tốc.
• Những tháng đẹp nhất: tháng 10 đến tháng 12 là khoảng vàng — ấm, khô và trong trẻo. Mùa xuân dễ chịu nhưng ẩm; tháng 7 và tháng 8 nóng, oi và rơi vào mùa bão. Xem thời điểm nên đi.
• Hãy đặt trước khung giờ phà ra Cổ Lãng Tự, nhất là vào cuối tuần và dịp lễ — đây là khâu hậu cần duy nhất có thể làm hỏng cả ngày.
• Nó hợp ở đâu: là đoạn kết hai hoặc ba đêm ở cuối một hành trình dài hơn, chứ không phải một điểm dừng giữa chừng (cẩm nang lộ trình).