Quảng Châu,
ăn cho đúng

Quảng Châu đã giao thương với thế giới bên ngoài suốt hai nghìn năm, và đó chính là lý do món ăn ở đây là lập luận thuyết phục nhất để bạn lên đường. Đây là cội nguồn của tất cả những gì thế giới gọi là ẩm thực Quảng Đông — dim sum, thịt quay, cá hấp nguyên con — và ở đây nó không phải một thú vui ngày Chủ nhật mà là thói quen hằng ngày, bắt đầu từ bảy giờ sáng. Thêm một dòng sông hóa rực rỡ sau hoàng hôn và một hòn đảo đầy hiên nhà thuộc địa, bạn có hai ngày rất đáng giá.

1. Trà sáng, cho ra tấm ra món

• Hãy đi sớm. Yum cha đúng nghĩa bắt đầu khoảng bảy giờ và những quán ngon đã kín khách quen từ tám giờ. Đến lúc mười giờ là một trải nghiệm khác, nhạt hơn.
• Trà trước, món sau. Chọn trà rồi mới gọi món — chính chữ ấy nghĩa là "uống trà", còn dim sum chỉ là thứ đi kèm.
• Tứ đại thiên vương: há cảo (har gow, bánh tôm vỏ trong suốt), xíu mại (siu mai), bánh bao xá xíu (char siu bao) và bánh tart trứng. Bếp nào làm chuẩn bốn món đó thì làm chuẩn mọi thứ.
• Rồi đi xa hơn: bánh cuốn cheung fun, chân gà hấp, xôi gói lá sen, bánh củ cải, bánh bao kem trứng.
• Gõ nhẹ hai ngón tay xuống bàn khi chén của bạn được rót đầy — lời cảm ơn không lời quen thuộc (ứng xử ở Trung Quốc).
• Gọi món theo từng đợt. Ba bốn món, rồi gọi tiếp. Điều quan trọng là hai tiếng đồng hồ ấy, chứ không phải cái bàn chất đầy thức ăn.

2. Vượt ra ngoài dim sum

• Ngỗng quay và xá xíu — quầy thịt quay với những con ngỗng treo lủng lẳng là một biểu tượng Quảng Đông; hãy xin phần đùi.
• Cá hấp nguyên con cùng gừng, hành lá và dầu nóng rưới lên ngay tại bàn — món ăn cho thấy ẩm thực Quảng Đông thật sự là gì: không giấu giếm điều gì.
• Mì hoành thánh với sợi mì mảnh dai và hoành thánh nhân tôm, ăn ngay tại quầy với giá bằng một ly cà phê.
• Canh hầm lửa lâu — những nồi canh bổ ninh chậm mà nhà Quảng Đông nào cũng nấu; hãy hỏi hôm nay có canh gì.
• Cháo khuya và cơm niêu với lạp xưởng, nhất là ở những con phố quanh Tây Quan.
• Đồ ngọt: sữa hấp hai lớp, sữa hấp gừng, chè xoài bột báng. Riêng dòng tráng miệng Quảng Đông đã là một cuộc dạo chơi (ăn gì ở Trung Quốc).

3. Sa Diện, những dãy phố mái vòm và từ đường

• Đảo Sa Diện — một cồn cát từng được nhượng cho Anh và Pháp hồi thế kỷ 19, nay là ô bàn cờ yên tĩnh của những gốc đa, hiên nhà và các tòa lãnh sự màu phấn. Một tiếng đi bộ, và là góc lên ảnh đẹp nhất thành phố.
• Từ đường họ Trần — học đường dòng họ kiêm bảo tàng mỹ thuật dân gian dựng năm 1894, có phần bờ nóc, bình phong gỗ và mảng chạm gạch thuộc hàng tinh xảo nhất miền nam Trung Quốc. Điểm tham quan hay nhất Quảng Châu.
• Những dãy qilou ở Tây Quan và đường Bắc Kinh — nhà phố có hàng cột đỡ mái hiên che kín vỉa hè, dựng lên để chống mưa và nắng, bên dưới vẫn là đời sống thường nhật của phố cũ.
• Công viên Việt Tú — tượng Ngũ Dương (năm con dê), đoạn tường thành thời Minh còn sót lại và bảo tàng Vua Nam Việt, xây trên ngôi mộ hoàng gia 2.000 năm tuổi được phát hiện dưới một công trường.
• Thanh Bình và những con phố thuốc bắc — cá ngựa khô, nhân sâm, rễ cây và nấm; đi bộ qua đó đã là một trải nghiệm phi thường dù bạn chẳng mua gì.

4. Sông Châu Giang sau hoàng hôn

• Tháp Quảng Châu — 600 mét lưới thép xoắn, thắp sáng và đổi màu suốt buổi tối. Lên trên để ngắm toàn cảnh, hoặc hay hơn, hãy nhìn nó từ bờ bên kia.
• Du thuyền trên sông — một tiếng ngược xuôi qua cả hai bờ, những cây cầu và tòa tháp đều rực đèn. Đậm chất du lịch, rẻ, đáng đi một lần.
• Trục quảng trường Hoa Thành — sống lưng đô thị hiện đại nối tòa tháp, nhà hát opera và thư viện; tuyệt vời cho một buổi dạo tối.
• Châu Giang Tân Thành cho những quán bar nhìn ra đường chân trời; bến cũ ở bờ bắc cho một cuộc tản bộ ven sông êm ả hơn.
• Đẹp nhất lúc chạng vạng, khi bầu trời còn giữ chút màu phía sau ánh đèn.

5. Hai ngày, và đi đâu tiếp

• Điêu lâu Khai Bình — cụm tháp canh kiên cố rải rác được UNESCO công nhận, do những Hoa kiều hồi hương dựng lên, pha trộn chi tiết Trung Hoa, La Mã và Hồi giáo. Kỳ lạ, đẹp, và cách chừng hai giờ.
• Phật Sơn — các từ đường, lịch sử võ thuật phương nam và lò rồng Nam Phong 500 năm tuổi, đi tàu điện ngầm nửa tiếng.
• Đi đến đó: tàu cao tốc nối Quảng Châu với Quế Lâm, Hạ Môn, Thượng Hải và Hồng Kông (cẩm nang tàu hỏa).
• Ghép rất tự nhiên với Quế Lâm — ba giờ tàu từ những đỉnh núi đá vôi tới bàn dim sum (Quế Lâm & Dương Sóc).
• Mùa: từ tháng 10 đến tháng 12 là phần thưởng — ấm, khô và trong. Mùa hè nóng, ẩm và nhiều mưa (khi nào nên đến).